Як абараніць свае правы
спажыўца пры набыцці тавара ці аказанні паслугі?
У
выпадку, калі Вашы правы спажыўца былі парушаны ў Вас ёсць права на іх абарону.
Пунктам
1 артыкула 20 Закона Рэспублікі Беларусь ад 9 студзеня 2002 г. № 90-З "Аб
абароне правоў спажыўцоў" устаноўлена, што ў выпадку рэалізацыі тавару
неналежнай якасці, калі яго недахопы не былі агавораны прадаўцом, спажывец мае
права па свайму выбару запатрабаваць:
1.1.
замены недабраякаснага тавару таварам належнай якасці;
1.2.
суразмернага памяншэння пакупной цаны тавару;
1.3.
неадкладнага бязвыплатнага ўхілення недахопаў тавара;
1.4.
кампенсацыі расходаў па ўстараненню недахопаў тавару.
Пунктам
1 артыкула 30 Закона Рэспублікі Беларусь ад 9 студзеня 2002 г. № 90-З "Аб
абароне правоў спажыўцоў" устаноўлена: калі выканаўца парушыў тэрміны
выканання работы (аказання паслугі), асобных этапаў выканання работы (аказання
паслугі), а таксама іншыя тэрміны, прадугледжаныя дагаворам, або падчас
выканання працы па аказанні паслугі, стала відавочным. выбару:
1.1.
прызначыць выканаўцу новы тэрмін;
1.2.
даручыць выкананне работы (аказанне паслугі) трэцім асобам за разумную цану або
выканаць яе сваімі сіламі і запатрабаваць ад выканаўцы кампенсацыі панесеных
расходаў;
1.3.
запатрабаваць суразмернага памяншэння ўсталяванага кошту за выкананне працы
(аказанне паслугі);
1.4.
скасаваць дамову аб выкананні працы (аказанні паслугі).
Прэтэнзія
ў адрас прадаўца (выканаўцы) з выкладаннем канкрэтнага патрабавання і
апавяшчэння аб наступным звароце ў суд у выпадку яго невыканання ў
добраахвотным парадку ва ўстаноўлены ў прэтэнзіі тэрмін накіроўваецца заказным
лістом з паведамленнем.
Скласці
прэтэнзію Вы можаце самастойна або звярнуцца па дапамогу ў Пінскі райвыканкам
да спецыялістаў, упаўнаважаных на вядзенне работы па абароне правоў спажыўцоў.
Узоры прэтэнзій размешчаны на сайце райвыканкама ў раздзеле "Абарона
правоў спажыўцоў".
Кошт
тавару або кошт паслугі з'яўляецца істотнай умовай для заключэння дагавора
паміж спажыўцом і прадаўцом, або выканаўцам работ.
Непрыемная
гісторыя можа здарыцца з кожным, але часцей за ўсё ў поле зроку
нядобрасумленных прадпрымальнікаў трапляюць сацыяльна неабароненыя катэгорыі
грамадзян: пажылыя людзі, малазабяспечаныя, з інваліднасцю.
З
асцярожнасцю трэба адносіцца да набыцця тавару (паслугі) у тым выпадку, калі
прапануецца выкарыстанне крэдыту на куплю.
Рэальны
выпадак: «Я знаходзілася дома, да мяне падышоў мужчына, сказаў, што некалькі
гадоў таму я купляла ў яго фірме вокны, звярнуў увагу, што ўваходныя дзверы
старыя, прапанаваў набыць новыя металічныя ўваходныя дзверы, і яшчэ
міжпакаёвыя, пры гэтым на мае пытанні колькі гэта будзе каштаваць, запэўніваў,
што будзе добрая зніжка. Паколькі наяўных грошай у мяне не было, прадпрымальнік
прапанаваў праверыць маю крэдытную гісторыю, пасля чаго, скарыстаўшы мой
пашпарт і мабільны тэлефон, паведаміў мне, што ўсё ў парадку, ён аформіў на
мяне крэдыт на суму 5000 беларускіх рублёў.».
Праз
некаторы час спажывец даведаўся, што кошт аналагічных тавараў: металічных
уваходных дзвярэй складае 988 беларускіх рублёў, міжпакаёвых дзвярэй – 148
беларускіх рублёў. Гэта значыць, рэальны (рынкавы) кошт тавару складае 1136
беларускіх рублёў, а крэдыт аформлены на 5000 беларускіх рублёў, якія паступілі
на рахунак прадпрымальніка.
Пасля
спажыўцом у адрас прадпрымальніка была накіравана прэтэнзія, з патрабаваннем
суразмернага памяншэння кошту тавара і прац, усталёўцы дзвярэй, якія не былі
ўсталяваныя ў тэрмін. Рашэннем суда патрабаванні спажыўца задаволены ў поўным
аб'ёме: падлягае спагнанню на карысць спажыўца ў лік памяншэння кошту тавару
3000 рублёў, няўстойка 1050 рублёў, маральная шкода 500 рублёў. Справа
перададзена судоваму выканаўцу.
